Định nghĩa

1. Thành ngữ:
   • Việc làm vô ích, không mang lại kết quả: "Cá lạnh đông câu" là một thành ngữ dùng để chỉ một hành động, nỗ lực hoặc việc làm hoàn toàn không có tác dụng, không đạt được mục đích vì điều kiện không thuận lợi hoặc bản thân sự việc là bất khả thi. Thành ngữ này xuất phát từ nghĩa đen là việc câu cá trong thời tiết lạnh giá, khi nước lạnh thì cá không ăn mồi.

Ví dụ sử dụng

• Thành ngữ:
  • Anh ấy cố gắng thuyết phục họ nhưng chẳng khác nào cá lạnh đông câu, họ đã quyết định rồi. (Việc anh ấy cố gắng thuyết phục là vô ích vì họ đã có quyết định cuối cùng.)
  • Đầu tư vào dự án đó bây giờ chỉ là cá lạnh đông câu thôi, thị trường đã sụp đổ rồi. (Việc đầu tư vào thời điểm này là hoàn toàn vô ích và không mang lại lợi nhuận.)

Các cách sử dụng nâng cao

• Thành ngữ này thường được dùng trong văn nói và văn viết mang tính hình tượng, ẩn dụ để nhấn mạnh sự vô hiệu quả của một hành động.
• Có thể dùng để khuyên ngăn ai đó đừng làm một việc vô ích: (Ý nói: Đừng làm việc vô ích đó nữa!)

Biến thể và từ gần giống

• "Nước lạnh cá không ăn câu": Đây là câu nói gốc, giải thích nguồn gốc hình ảnh của thành ngữ "cá lạnh đông câu".
• "Công dã tràng": Thành ngữ cùng nghĩa, chỉ việc làm luống công, vô ích (như con dã tràng xe cát biển Đông).
• "Đàn gảy tai trâu": Thành ngữ chỉ việc nói hoặc làm gì đó cho người không hiểu, không tiếp thu, cũng mang nghĩa vô ích.

Từ đồng nghĩa

• Vô ích: Không có ích lợi, không có tác dụng.
• Luống công: Tốn công vô ích.
• Vô hiệu: Không có hiệu quả.

Thành ngữ liên quan

• "Dã tràng xe cát biển Đông": Chỉ sự cố gắng, nhọc công nhưng cuối cùng không thu được kết quả gì, hoàn toàn vô ích.
• "Múa rìu qua mắt thợ": Làm một việc kém cỏi, không đúng chuyên môn trước mặt người giỏi, cũng là một việc làm vô ích và không khôn ngoan.

1. Do chữ "Thủy hàn ngư bất nhị" (Nước lạnh cá không ăn câu) ý chỉ việc làm không ăn thua với ý muốn